آخرین بررسی: ۲۵ مهر ۱۴۰۵ · شمارها از پایگاهی که همین صفحه‌ها از آن ساخته می‌شوند خوانده شدهاند
خلاصه. آرکوایز یک دستیار مستقل فارسی برای طراحی و ساخت‌وساز است. هر ادعای مقرراتی در سایت به یک بند در «مقررات ساختمان با منبع» (۱۸۳ بند) ارجاع دارد که متن رسمی، نشانی منبع و یک نقل‌قول کوتاه دارد. آنچه راستی‌آزمایی نشده، «بررسی نشده» اعلام میشود. ابزارها فقط ضرب و تقسیم و قاعده‌اند، نه هوش مصنوعی.
چه چیزهایی راستی‌آزمایی شده است؟
پایگاه زندهٔ سایت ۱۸۳ بند دارد (و ۵ بند از ویرایش‌های منسوخ که فقط برای مقایسه نگه داشته شدهاند و در گفتگو یا صفحهٔ مقررات نمایش داده نمی‌شوند). توزیع بندها بر حسب موضوع:
برای هر ۲۴ مبحث، ویرایش طبق فهرست رسمی آزمون آمده است (فهرست ۲۴ مبحث)؛ ولی محتوای فنی فقط برای مباحث ۱، ۲، ۴، ۹، ۱۲ و ۲۲ در حد بندهای بالاست و مبحث ۴ (فصل‌های عمومی و مسکونی) بیشترین پوشش را دارد.
هر بند چطور راستی‌آزمایی میشود؟
منبع. متن از فایل یا صفحهٔ رسمی (دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان در inbr.ir، یا متن قانون در پایگاه رسمی مجلس) گرفته میشود. برای بعضی بندها (قانون یا آیین‌نامه‌هایی که متن رسمی در دسترس نبود) فقط بازنشر ثانویه در دسترس بوده و همان در «منبع» ثبت شده است؛ این بندها اطمینان «متوسط» دارند (اکنون ۲۴ بند، از جمله چند بند مبحث ۴ که از بازنشر ۱۳۹۲ آمده و عددشان با صفحهٔ رسمی ۱۳۹۶ تطبیق داده شده است).
شاهد. هر بند یک نقل‌قول کوتاه از متن و آدرس منبع دارد؛ هر کس می‌تواند در «مقررات با منبع» نقل‌قول را ببیند و با متن رسمی تطبیق دهد.
تطبیق عدد با صفحهٔ رسمی. لایهٔ متنی PDF مبحث ۴ ویرایش ۱۳۹۶ درست استخراج نمی‌شود؛ اعداد و بندها از روی تصویر صفحه خوانده و با خوانش خودکار (OCR) مقایسه شدند و شمارهٔ صفحهٔ چاپی در هر بند ثبت است. در این روند چند خطای بازنشرها (مثلاً ممیز معکوس‌چاپ‌شده در بازنشر ۱۳۹۲) شناسایی شد.
مقایسهٔ ویرایش‌ها. بندهایی که ابتدا از ویرایش ۱۳۹۲ آمده بودند با ویرایش ۱۳۹۶ مقایسه شدند: بندهای منسوخ حذف شد و عددهایی که در دو ویرایش فرق دارند (مثل ارتفاع مجاز ساختمان یا ارتفاع درِ اتاق) با مقدار ویرایش ۱۳۹۶ آمده‌اند. نمونه‌ها در جدول «تغییرات ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۶» آمده است.
ثبت تاریخ و ویرایش. هر بند ویرایش خودش را دارد و بالای صفحه‌ها «آخرین بررسی» نوشته میشود؛ ویرایش‌ها به‌مرور عوض می‌شوند و بررسی دوره‌ای لازم است.
گفتگوی هوشمند چطور از این پایگاه استفاده میکند؟
گفتگو را یک مدل هوش مصنوعی مینویسد و ممکن است اشتباه کند. برای پرسشهای مقرراتی، بندهای نزدیک به پرسش از همین پایگاه جست‌وجو و همراه دستور «فقط از همین‌ها استفاده کن و منبع را ذکر کن» به مدل داده میشود؛ منبع‌های استفاده‌شده کنار پاسخ می‌آیند. اگر پرسش مقرراتی باشد ولی بند مرتبطی پیدا نشود، به مدل دستور داده میشود عدد و ماده نسازد و صریح بگوید منبع راستیآزماییشده ندارد. این طراحی خطا را کم میکند ولی صفرش نمی‌کند؛ خروجی را با متن رسمی تطبیق دهید.
ابزارها و برنامه‌های فضایی
ماشین‌حساب‌ها (فهرست) فرمول‌های ساده‌اند؛ قیمت و ضریب نمی‌دهند و عددها را خود شما وارد می‌کنید.
ابزارهای کنترل مقررات (کنترل‌گر مبحث ۴، پله، پنجره به کف) فقط حداقل‌هایی را می‌سنجند که در پایگاه بالا با بند و ویرایش آمده‌اند؛ هر نتیجه به بند مربوط پیوند دارد و هرچه نیاز به تفسیر باشد «نیازمند تفسیر» میشود، نه «تأیید».
برنامه‌های فضایی (۱۲ نمونه) را یک الگوریتم چیدمان با مساحت دقیق هر فضا تولید کرده و جدول تطبیق با مبحث ۴ از همان اعداد حساب میشود؛ نمودارها شماتیک‌اند، نه نقشهٔ اجرایی و فقط مساحت (نه پهنا) سنجیده شده است.
تصویرهای هوش مصنوعی (طراحی داخلی و نما) ایدهٔ بصری‌اند و همیشه این‌طور برچسب می‌خورند؛ مبنای تصمیم اجرایی نیستند.
آنچه پوشش نمی‌دهیم
قیمت مصالح و دستمزد و ضرایب عوارض شهرداری: عدد نمی‌دهیم.
ضوابط محلی هر شهر: تراکم، سطح اشغال، عقب‌نشینی و کاربری را فقط شهرداری و طرح مصوب شهری تعیین میکند.
محتوای فنی سازه، حریق، تأسیسات و انرژی (مباحث ۳، ۵ تا ۸، ۱۰، ۱۱، ۱۳ تا ۲۱، ۲۳ و ۲۴)؛ برای آنها به متن رسمی ارجاع می‌دهیم.
پیوست ضوابط حفاظتی – انتظامی مبحث ۴ و فصل‌های ۴-۸ و ۴-۹.
مشاورهٔ حقوقی یا مهندسی برای پروندهٔ شما.
استقلال و گزارش اشتباه
آرکوایز سایت رسمی دفتر مقررات ملی یا هیچ نهاد دولتی نیست؛ ابزاری مستقل است که متنهای منتشرشده را با ذکر منبع نقل میکند. اگر اشتباهی دیدید، نشانی صفحه و بند و نشانی متن رسمی را از راه تماس صفحهٔ دربارهٔ ما بفرستید؛ بند را بررسی و اصلاح می‌کنیم.
این صفحه توضیح روش است و جایگزین مشاورهٔ مهندسی یا حقوقی نیست.
پرسشهای پرتکرار
آرکوایز وابسته به دفتر مقررات ملی یا نهاد دولتی است؟
نه. آرکوایز یک ابزار مستقل است و متنهای رسمی را با ذکر منبع نقل میکند؛ مرجع نهایی همیشه متن رسمی منتشرشده و نظر شهرداری و مهندس شماست.
میتوانم به این بندها در شهرداری یا دادگاه استناد کنم؟
نه بهعنوان مرجع. بندها برای راهنمایی و پیدا کردن متن رسمیاند؛ برای استناد، متن رسمی (فایل دفتر مقررات ملی یا متن قانون) و ویرایش آن را نشان دهید.
اطمینان «متوسط» یعنی چه؟
یعنی منبع ثبتشده برای آن بند بازنشر ثانویه است نه فایل رسمی؛ بیشتر آنها با متن رسمی تطبیق داده شدهاند ولی برای استناد، متن رسمی را ببینید. اگر عددی در بندی با منبع رسمی نخواند، همان بند اصلاح میشود.
گفتگوی هوشمند هم همینقدر دقیق است؟
خیر؛ گفتگو را مدل هوش مصنوعی مینویسد و ممکن است اشتباه کند. برای پرسشهای مقرراتی بندهای نزدیک از این پایگاه به مدل داده میشود و منبع کنار پاسخ میآید؛ اگر بند مرتبطی نباشد، قرار است مدل عدد و ماده نسازد و بگوید منبع راستیآزماییشده ندارد. با این حال خروجی را با متن رسمی تطبیق دهید.
اشتباهی دیدم؛ کجا گزارش دهم؟
در صفحهٔ «دربارهٔ ما» راه تماس آمده است. نشانی صفحه و بندی را که اشتباه می‌دانید، همراه نشانی متن رسمی بفرستید.
آرکوایز