سبک و پالت رنگ را انتخاب کنید و حمام یا سرویستان را با کاشی و رنگ دلخواه ببینید. با عکس حمام خودتان هم میتوانید امتحان کنید. پایین صفحه چیدمانهای رایج، اندازهٔ سرویسها در نمونه برنامهها و حداقلهای مبحث ۴ آمده است.
توالت در فضای کوچک مستقل و حمام (دوش یا وان) در فضای دیگر است؛ دو نفر همزمان میتوانند استفاده کنند و رطوبت حمام به توالت نمیرسد. در عوض مساحت و لولهکشی بیشتری میخواهد. برای خانوادهٔ شلوغ و خانههای متوسط تا بزرگ مناسبتر است.
دوش، توالت و دستشویی در یک فضا؛ کمجاترین حالت و رایج در واحدهای کوچک. عیبش این است که همزمان فقط یک نفر میتواند از آن استفاده کند و بخار همهجا میرسد؛ تهویهٔ خوب و جداکردن ناحیهٔ دوش (پرده یا شیشه) اهمیت بیشتری پیدا میکند.
وان فضای بیشتری میگیرد و بیشتر به حمام مستقل یا سرویس اصلی میخورد. اگر کسی از وان استفاده نمیکند، همان فضا را به دوش بزرگتر یا قفسه بدهید. وزن و تأسیسات وان را با مهندس و مجری تأسیسات هماهنگ کنید.
حمام و توالتی که فقط از اتاق خواب اصلی باز میشود؛ خصوصیتر است ولی مقررات دسترسی را محدود میکند: طبق مبحث ۴ دسترسی به «تنها» فضای بهداشتی واحد نباید مستقیماً از فضای اقامت باشد[۸]. برداشت از متن بند این است که اگر واحد سرویس دیگری هم دارد، این قید دربارهٔ سرویس اختصاصی صدق نمیکند؛ تفسیر نهایی با مهندس طراح و شهرداری است.
توالت و دستشویی کوچک نزدیک ورودی که مهمان را از رفتن به بخش خصوصی بینیاز میکند. از نشیمن عمومی نباید دید مستقیم به داخل آن باشد؛ طبق مبحث ۴ در آن حالت فضای بهداشتی توأم مجاز نیست و پیشورودی با در جدا لازم میشود[۹].
در ۲۰ برنامهٔ فضایی نمونهٔ آرکوایز، مساحت داخلی سرویسها به این صورت است؛ هر کدام با حداقل ۱٫۲۰ متر مربع (۱٫۰۰ × ۱٫۲۰) سنجیده شده است.
| نوع | تعداد در نمونهها | کوچکترین (م²) | بزرگترین (م²) |
|---|---|---|---|
| سرویس اختصاصی خواب اصلی | ۱۱ | ۳ | ۵ |
| حمام یا حمام و توالت مشترک | ۲۰ | ۳ | ۴٫۵ |
| توالت جدا (مهمان یا مشترک) | ۱۸ | ۱٫۳ | ۲ |
اندازهها مساحت داخلی برنامههای فضایی نمونهاند و حکم قانونی نیستند؛ جدول تکتک نمونهها در ابعاد حمام و سرویس بهداشتی آمده.
مبحث ۴ (ویرایش سوم ۱۳۹۶)[۱۰] «اندازهٔ استاندارد» حمام را تعیین نکرده و فقط حداقل و چند قاعدهٔ چیدمان میگذارد. اندازهٔ لوازم بهداشتی، فاصلهٔ نصب و جزئیات تأسیسات (مبحث ۱۶) و روش آببندی را این سایت بررسی نکرده است:
| مورد | حداقل یا قاعده در مبحث ۴ (ویرایش ۱۳۹۶) |
|---|---|
| فضای بهداشتی مستقل در واحد مسکونی | اگر قابلدسترسبودنش برای معلولان الزامی نباشد، دستکم ۱٫۰۰ متر عرض و ۱٫۲۰ متر طول[۱]؛ قاعدهٔ عمومی ضلع کوچکتر ۱٫۱۰ متر است «مگر آنکه مقررات اختصاصی تصرف چیز دیگری تعیین کرده باشد»[۲] |
| ارتفاع | جایی که فرد ایستاده است دستکم ۲٫۱۰ متر[۳] |
| دوش مستقل با پیشورودی | یکی از ابعاد فضای دوش دستکم ۱٫۵۰ متر[۴] |
| تعویض هوا | میتواند مصنوعی باشد؛ اگر طبیعی باشد سطح بازشو دستکم ۰٫۱۸ متر مربع[۵] |
| پوشش دیوار و کف | دیوار دستشویی و توالت دستکم تا ۱٫۲۰ متر و حمام تا ۲٫۰۰ متر از کف با کاشی یا مصالح مشابه؛ کف عایق رطوبتی و قابل شستوشو[۶] |
| جهت توالت | جانمایی فضاهای بهداشتی (مستراح) در هیچ شرایطی در راستای جهت قبله نباشد[۷] |
| دسترسی از اتاق خواب | دسترسی به «تنها» فضای بهداشتی واحد مسکونی نباید مستقیماً از یکی از فضاهای اقامت باشد (با استثنا برای واحد کوچکتر از ۷۵ متر با حداکثر دو اتاق)[۸] |
| دید از نشیمن | اگر از نشیمن عمومی یا سالن به داخل فضای بهداشتی دید باشد، فضای بهداشتی توأم مجاز نیست و باید پیشورودی با در جدا باشد[۹] |
ضوابط شهرداری ممکن است سختگیرانهتر باشد. سرویس و حمام واحد خودتان را در کنترلگر حداقلهای مبحث ۴ وارد کنید.
این بندها در مقررات ساختمان با منبع فهرست شدهاند. ویرایشهای جدیدتر ممکن است متفاوت باشند؛ مرجع نهایی متن رسمی و ضوابط شهرداری است.
یک تصویر ایده از حمام یا سرویس با سبک و پالت رنگ دلخواه. میتوانید عکس حمام خودتان را هم بفرستید تا همان فضا با کاشی، رنگ و نور جدید نشان داده شود.
ابزارهای متنی آرکوایز بدون ثبتنام قابل استفادهاند. ساخت تصویر هزینه دارد؛ با ورود به شمارهٔ موبایل روزانه ۲ تصویر رایگان میگیرید و ثبتنام جداگانه یا رمز لازم نیست. ظرفیت کل ساخت تصویر در روز هم محدود است.
در واحد مسکونی، فضای بهداشتی مستقلی که قابلدسترسبودنش برای معلولان الزامی نباشد دستکم ۱٫۰۰ متر عرض و ۱٫۲۰ متر طول دارد (۱٫۲۰ متر مربع) و ارتفاع آن جایی که فرد ایستاده است دستکم ۲٫۱۰ متر است (مبحث ۴، ویرایش ۱۳۹۶). جزئیات و منبع در راهنمای ابعاد حمام و سرویس.
مبحث ۴ نورگیری و تعویض هوای طبیعی را برای فضاهای بهداشتی الزامی نکرده و میتوان آنها را مصنوعی تأمین کرد، مگر در تصرف خاصی الزام شده باشد؛ ولی تهویهٔ مطمئن برای بخار و بو عملاً لازم است. اگر تعویض هوا طبیعی باشد، سطح بازشو دستکم ۰٫۱۸ متر مربع است.
طبق مبحث ۴ دیوارهای دستشویی و توالت دستکم تا ۱٫۲۰ متر و در حمام دستکم تا ۲٫۰۰ متر از کف با کاشی یا مصالح مشابه پوشیده میشود و کف هم باید عایق رطوبتی شود. برای برآورد تعداد کاشی از ماشینحساب کاشی استفاده کنید.
طبق مبحث ۴ جانمایی فضاهای بهداشتی (مستراح) در هیچ شرایطی نباید در راستای جهت قبله باشد.
خروجی یک ایدهٔ تصویری است، نه نقشه یا اندازهگیری. ابعاد، رنگ دقیق و مصالح را مهندس یا دکوراتور و نمونهٔ واقعی تعیین میکند.
نه. عکس فقط برای ساخت تصویر به سرویس هوش مصنوعی فرستاده میشود و تصویر ساختهشده روی سرور آرکوایز ذخیره نمیشود؛ فقط یک بندانگشتی کوچک ممکن است در «گزارش من» روی مرورگر خودتان بماند.
ابعاد حمام و سرویس طبق مبحث ۴ · ماشینحساب کاشی و سرامیک · ماشینحساب رنگ ساختمان · طراحی داخلی با هوش مصنوعی · طراحی آشپزخانه با هوش مصنوعی · کنترلگر حداقلهای مبحث ۴ · برنامهریز بودجهٔ بازسازی